Medicatiedagboek om te printen

De WHO (2003, Adherence to Long-term Therapies) schat dat therapietrouw bij langdurige behandeling van chronische aandoeningen in ontwikkelde landen gemiddeld maar rond de 50% ligt, en een overzichtsartikel uit 2005 in de New England Journal of Medicine koppelt slechte therapietrouw aan veel vermijdbare complicaties, ziekenhuisopnames en sterfgevallen. Gemiste doses zijn een veelvoorkomende reden dat bloeddruk, bloedsuiker en andere chronische aandoeningen slecht onder controle blijven. De selectievakjes ochtend/middag/avond maken een zichtbaar innameoverzicht dat je samen met je arts kunt bekijken.

Noteer elk medicijn met de dosis in de rijen Naam medicatie en Dosering. Met de kolommen ochtend/middag/avond houd je per tijdstip de inname van al je medicijnen bij. Geef elk medicijn een kleur of initialen zodat het makkelijk leesbaar is. Neem het dagboek mee naar elke medische afspraak — bij polyfarmacie zijn nauwkeurige innamegegevens nodig, vooral als je 5 of meer medicijnen gebruikt.

Kijk eerst in de bijsluiter of vraag het je apotheker — het advies verschilt per medicijn. Een gangbare vuistregel: neem de vergeten dosis zodra je eraan denkt, maar is het bijna tijd voor de volgende, sla hem dan over en ga normaal verder. Neem geen dubbele dosis, tenzij je arts dat uitdrukkelijk heeft gezegd. Bepaalde medicijnen (insuline, antistolling, immunosuppressiva) hebben eigen regels — vraag je apotheker. Een niet-aangevinkt vakje ochtend/middag/avond legt de gemiste dosis al vast; zet er een korte notitie naast voor je arts. Patronen van gemiste doses wijzen erop dat herinneringen of een ander schema nodig zijn.

Veel bijwerkingen verschijnen in de eerste dagen of weken na het starten of wijzigen van een medicijn. Door Bijwerkingen en Symptomen op dezelfde dag als je innames aan te vinken, ontstaat een overzicht dat het innamemoment koppelt aan nieuwe klachten — essentieel om een reactie op het medicijn te onderscheiden van de onderliggende ziekte. Noteer details in de marge of op bijgevoegde notities. Neem dit mee naar medicatiebeoordelingen; apothekers en artsen gebruiken deze gegevens om de behandeling bij te stellen en interacties op te sporen.

Apps sturen herinneringen en meldingen, wat papier niet kan. Papier houdt je gezondheidsgegevens daarentegen volledig in eigen hand — informatie in consumentenapps valt vaak niet onder dezelfde privacyregels als je medisch dossier en kan met derden worden gedeeld. Een papieren overzicht geef je ook makkelijk aan een arts die geen gegevens uit apps van derden bekijkt. Combineer als dat handig is — app voor herinneringen, dagboek voor het medisch overzicht.

Noteer bij opioïden, benzodiazepinen en andere middelen onder de Opiumwet de exacte tijden, doses en de resterende hoeveelheid — zo zien jij en je voorschrijver vroeg tekenen van gewenning of afhankelijkheid, en merk je het als er pillen ontbreken. De vakjes ochtend/middag/avond gelden; schrijf de resterende hoeveelheid naast de dosering of in de marge. Neem het dagboek mee naar elke afspraak voor pijnbehandeling of verslavingszorg — nauwkeurige gegevens beschermen patiënten en artsen.

Dat hangt af van de soort medicijn. Gebruikelijke termijnen: veel bloeddrukverlagers hebben 2-4 weken nodig voor hun volledige effect op de bloeddruk; SSRI's hebben meestal 4-8 weken nodig voor therapeutisch effect; statines laten binnen 4-6 weken een effect op de bloedvetten zien; de dosis van schildkliermedicatie wordt meestal na 6-8 weken gecontroleerd. Vraag je arts welke termijn voor jouw medicijn geldt. Houd het die hele periode consequent bij voordat je de werkzaamheid met je arts beoordeelt — te vroeg beoordelen leidt tot voorbarige wijzigingen.

Alarmsignalen: uitslag, zwelling (vooral gezicht/tong), ernstige misselijkheid/braken, ademhalingsproblemen, abnormaal bloedverlies, pijn op de borst, ernstige stemmingsveranderingen, flauwvallen of tekenen van een allergische reactie vragen om direct contact met een arts of spoedeisende hulp. Minder ernstige maar aanhoudende bijwerkingen bespreek je met je arts of apotheker in plaats van ze uit te zitten — en stop niet op eigen houtje met een voorgeschreven medicijn zonder advies. Vink Bijwerkingen aan en noteer begin en ernst — dat helpt om effecten van het medicijn te onderscheiden van het verloop van de ziekte.